Valkyrie (2008)

 Bryan Singer hefur ávallt verið í háum álitum hjá mér, með frábærum myndum eins og Usual Suspects, X-Men og Apt Pupil. En upp á síðkastið er eins og hann sé farinn að missa sig í því að gera kvikmyndir. Þ.e. lélegar kvikmyndir. Superman Returns var mynd sem ég hrópaði húrra fyrir fyrst, en eftir annað áhorf sá ég loks upp á hvernig mynd hún er. Innihaldslaus mynd sem stólar mest á útlitið, og sorglegt þá gerir þessi mynd nákvæmlega sama hlutinn. Mér fannst eins og þeir hafi verið of lítið að einblína á söguna og reyna mun meira á útlitslegu hliðina á myndinni því í sannleika sagt þá fannst mér þessi mynd eins leiðinleg og þær geta orðið. Leikararnir reyna sitt besta til að halda manni áhugasömum, en bara ná því engan veginn. Tom Cruise var svo ekki rétti maðurinn í hlutverk Stauffenberg. Jújú, hann er alveg ágætur af og til. En hann nær aldrei að halda myndinni út lengdina. Svo eru hinir leikararnir, sem ég nenni ekki að nefna, bara svona allt í lagi. Ekkert meir. Og hvað er málið með að hafa þessa mynd á ensku? Lærðu þeir ekki neitt frá 10.000 B.C? Það var líka eitt sem eyðilagði þessa mynd entirely. Getið þið ímyndað ykkur ef að Downfall hefði verið gerð með ensku tali að hún hefði verið góð? Nei, þið vitið að hún myndi verða léleg. Þannig að maður verður bara að vona að Singer geri betur næst. En þessi er stór vonbrigði fyrir mig. 4/10. Eingöngu út af útlitinu og búningavinnu.

Sú ákvörðun að kvikmynda söguna um Valkyrie-aðgerðina sem spennuþriller hefur sína kosti og galla. Kosturinn er m.a. sá að myndin rennur á góðum hraða án þess að detta niður á dauðan punkt. Gallinn er auðvitað sá að hver sem hefur lágmarks vit á seinni heimstyrjöldinni mun vita hvað gerist í lokin áður en myndin byrjar, sem útrýmir náttúrlega spennunni og hefur svaðaleg áhrif á uppbyggingu hennar.Mér finnst hundleiðinlegt að segja það, en Valkyrie er slappasta mynd Bryans Singer til þessa (nei, ég er ekki að gleyma Superman Returns... ég fílaði hana! Annað en margir), þrátt fyrir að vera hin ágætasta bíómynd í raun. Málið er bara að myndin leggur áherslur sínar á aðra hluti en hún ætti að gera, þ.e.a.s hvað frásögn varðar. Singer tekur gríðarlega áhugaverða sögu og sigtar hana þannig að mjög lítið stendur eftir annað en basic-plottið, sem allir vita hvernig fer. Uppbyggingu spennunar er stillt upp eins og í hefðbundnum spennuþriller, og Singer keyrir atburðarásina eins og við vitum ekkert hvað eigi eftir að gerast, sem er frekar stefnulaus ákvörðun. Það er varla neinn boðskapur né auka lag sem gerir áhorfið fullkomlega þess virði. Við fáum heldur engan fókus á persónurnar og ákvarðanir þeirra því lykilplottið er í svo miklu fyrirrúmi.Það er vel hægt að gera góða sannsögulega kvikmynd þrátt fyrir að áhorfandinn viti hvernig allt endar. Við höfum margoft séð þannig (sbr. Titanic, meira að segja Der Untergang), en þær þurfa líka að krydda aðeins upp á heildina með því að bæta meira kjöti á beinin. Við þurfum líka að tengja okkur við manneskjulegar persónur til að gera óhjákvæmanlegu endalokin áhrifarík, en ekki hafa einhverja spýtukalla í forgrunninum.Valkyrie skilur því miður ekkert eftir sig. Myndin gengur út á hugrekki og hollustu, en maður fattaði það svosem strax í byrjun. Það vantar algjörlega allan kjarna í söguna sjálfa, og þar hefði verið gott tækifæri til að einblína aðeins meira á Stauffenberg (Tom Cruise). Við höldum ekkert með honum, né hinum mönnum aðgerðarinnar, og þegar líður nær lokum er okkur slétt sama um alla því við kynntumst persónunum aldrei neitt. Maður ætti einnig mjög erfitt með að greina aukapersónurnar í sundur ef slíkir eðalleikarar væru ekki til staðar til að fylla upp í þau hlutverk.Cruise er reyndar þokkalegur sem Stauffenberg. Ekkert rosalega góður neitt, en heldur ekki eins lélegur og margir vilja halda. Reyndar, ef eitthvað er, þá held ég mikið upp á Cruise sem leikara (og mér er nákvæmlega sama hvaða trú hann tilheyrir, sama hversu hallærisleg hún er - maðurinn stendur sig vel í vinnunni sinni). Margir hafa verið ósammála mér um þetta, en ég þarf ekki nema að horfa á hann í myndum eins og Magnolia, Eyes Wide Shut, Vanilla Sky, Minority Report eða Collateral til að sjá hversu vel hann hefur staðið sig hér áður. Hann er reyndar svolítið "miscast" í þessari mynd, og maður er nokkuð lengi að trúa á hann sem nasista. Það venst svosem, en ég er meira svekktur yfir hversu lítið hann fær til að vinna með, en það er sennilega handritinu að kenna.Cruise fellur líka umsvifalaust í skugga aukaleikaranna, en hér eru fjölmargir snillingar af gamla skólanum. Menn eins og Kenneth Branagh, Terrence Stamp og Tom Wilkinson standa sig þrusuvel. Bill Nighy er síðan alltaf frábær, og fylgir einnig ágætis nærvera frá mönnum eins og Tom Hollander, Kevin McNally og David Schofield. Takið annars eftir því að þeir fjórir léku allir í Pirates of the Caribbean-framhaldsmyndunum. Eddie Izzard gerir annars ekki mikið þó svo að það sé alltaf gaman að hafa hann, og David Bamber kemur frekar vel út sem sjálfur Hitler. Að vísu enginn Bruno Ganz, en skítt með það!Þrátt fyrir að hafa ekkert alltof jákvæða hluti að segja um innihald myndarinnar, sem hafði svo ótrúlega mikla möguleika, þá eru umbúðirnar vægast sagt fallegar. Sviðsmyndir, búningar og öll önnur umgjörð eru til fyrirmyndar, og kvikmyndataka Newton Thomas Sigel er glæsileg. Líka skemmtilega stílíseruð. Það sést að leikstjórinn hafði mikinn áhuga á efninu þar sem mikið er lagt upp úr flottu útliti sem er næstum því af Óskarskalíber. Niðurstaðan í heild sinni er þó geysilega svekkjandi og hefði ég gjarnan viljað sjá meira lagt upp úr handritinu frekar en þessa straightforward mainstream-keyrslu (afsakið slettuna). Eins og ég sagði, þá vitum við öll hvernig fer í lokin. Hvers vegna liggur þá svona mikið á að komast að þeim tímapunkti?6/10 - Örlát einkunn að minni hálfu, en Valkyrie er bara svo dúndurflott mynd að útliti að ég get ekki staðist að vera pínu gjafmildur.