American History X (1998)

Bara ansi góð mynd sem fjallar um kynþáttahatur, ofbeldi og hvernig maður kemur fram við náunga sinn. Myndina prýðir ýmiskonar smáatriði eins og til dæmis sikk sakkar hún frá því að vera í lit og svarthvít í samræmi við það hvort söguþráðurinn er í nútíð eða þátíð. Nafnarnir Norton og Furlong standa sig báðir þokkalega í túlkun sinni á tveimur nasistabræðrum en að mínu mati hefði Stacy Keach mátt eiga stærra hlutverk í myndinni. Sæmilega vel heppnuð mynd og ég get alls ekki sagt að mér hafi leiðst yfir henni.

Frábær mynd eiginlega soli based á rasisma þar sem Edward Norton leikur Derek Vinyard sem áður var frábær náungi hefur breyst í drungalegan rasista eftir að faðir hans var myrtur reyna að bjarga fólki og auðvitað drepinn af blökkumanni. Hann hefur stofnað sína hreyfingu til að losna við innflytjendur, blökkufólk og annað fólk sem í hans huga hafa ráðist á landið. Þar meðal hans er bróðir hans og er Derek guð í augum hans. En eftir að hafa drepið tvo blökkumenn sem reyndu að ræna hann er Derek sendur í tveggja ára fangelsisvist og eftir vistina kemur hann út sem annar maður. Sýn hans af hatri á blökkufólki og innflytjendum hafði breyst og reynir hann að koma bróðir sínum úr því líka. En gömlu vinum hans líka ekki við það og eru í hefndarhug. Og líka hafa svertingjarnir ekki gleymt því og bíða eftir rétta atvikinu að pýna Derek. Rosalega góð mynd þar sem Edward Norton átti skilið fjölmörg verðlaun.

Derek Vineyard (Edward Norton) er ungur maður sem hefur farið ranga leið í lífinu. Hann er mjög greindur en hatur hans yfirbugar greindina þegar faðir hans er myrtur við skyldustörf af fíkniefnaneytanda sem var svertingi. Við þetta blossar upp hatur í huga hans og verður hann leiðtogi nýnasistaklíku sem er rekin af hinum harðsvíraða Cameron Alexander (Stacy Keach). Glæpirnir sem hann og félagar hans fremja verða stöðugt verri uns hann myrðir tvo blökkumenn, sem reyndu að stela bílnum hans, á hrottalegan hátt. Eftir það er hann dæmdur í 3 ára fangelsi. Hann snýr úr því breyttur maður. Hatrið er farið og nú hugsar hann aðeins um að bjarga yngri bróður sínum, Danny (Edward Furlong), frá því að mæta sömu örlögum. Þetta er einhver magnaðasta ádeila sem komið hefur fram á kynþáttahatur í langan tíma. Myndinni er mjög vel leikstýrt af Bretanum Tony Kaye sem dregur ekkert undan í lýsingunni á þessum ömurlega heimi sem Derek lifir í. Samt leggst hann ekki í neinar klisjur og predikanir. Handritið er vel soðið saman, myndatakan er óaðfinnanleg og mjög gaman er að því hvernig fortíðin er í svarthvítu og nútíðin í lit. Tónlist Anne Dudley passar mjög vel við og skemmtilegt að heyra svona ólíka tónlist frá henni frá því að hún samdi tónlistina við The Full Monty. Það besta við myndina er hvað hún er vel leikin. Edward Norton er óaðfinnanlegur í aðalhlutverkinu og sýnir breytinguna sem verður á honum einstaklega vel. Edward Furlong gefur honum ekkert eftir sem Danny og er greinilegt að hann er efni í frábæran leikara. Önnur hlutverk eru vel leyst af Stacy Keach sem er frábær sem hið vesæla illmenni og ekki síst Beverly D'Angelo sem er stórkostleg sem hin þjáða móðir drengjanna. Hún er betri leikkona en svo að hún eigi að leika í hinum ömurlegu Vacation-myndum með Chevy Chase. Það eina sem veldur vonbrigðum er endirinn. Því þó hann sé áhrifaríkur þá virkar hann fremur klisjukenndur. En í heildina litið er þetta mögnuð ádeila.

Edward Norton var tilnefdur til óskarsverðlauna fyrir hlutverk sitt í þessari mynd, hann sýnir hér snilldarleik í mynd sem fjallar um kynþáttafordóma og hvernig þeir hafa áhrif á líf fólks. Edward Furlong leikur bróður hans sem vill feta í fótspor bróður síns og vera kynþáttahatari, en bróður hann reynir að fá hann af því eftir að hann lenti í fangelsi eftir að hafa drepið svertingja! geggjuð mynd í alla staði! 4 stjörnur!

Mögnuð ádeilumynd um það hvað kynþáttafordómar eru út í hött. Derek Vineyard (Edward Norton) er afburðagreindur og góður námsmaður sem villist á slóðir nýnasista eftir morð föður hans. Myndin sýnir að þótt hann hafi eytt mörgum árum í hatur á svertingjum, hvað hefur hann þá grætt á því? Hefur líf hans batnað? Hefur honum liðið vel eftir allt þetta hroðalega sem hann hefur gert óæðra fólki? Nei, ekki neitt. Það eina sem hann hefur afrekað er að láta fjölskyldu sinni líða illa. Það þarf náttúrulega ekki að fara mörgum orðum um leikinn í þessari mynd, Norton og Furlong eru báðir frábærir. Endirinn var samt frekar slappur.

Áður ég byrja vil ég láta ykkur vita af því að hann Edward Norton er minn uppáhaldsleikari,hann hefur ekki brugðist mér hingað til. Þessi mynd er í alla staði æðisleg, drungaleg, sorgleg, spennandi þó ekki nema eitt atriði eða svo sem er spennandi en whatever. Þar sem flest allir eru búnir að tjá sig um söguþráðinn í þessari mynd tel ég að ég þurfi ekkert að vera að segja frá honum, því ætla ég bara að leggja dóm minn á leikarana. Edward Norton sem Derick er hrein út sagt magnaður, leikurinn hjá honum er svo svakalegur að maður fær hroll, sérstaklega er atriði þegar löggan er að taka hann, mannhelvítið glotti þótt hann væri með líf tveggja einstaklinga á samviskuni og maður trúði því svo innilega að honum væri bara slétt sama. Túlkunin hjá honum á breytingunu sem verður á honum er fyllilega folkominn. Edward Fulong sem Danny er mjög góður, sýnir aðdáun Danny á Derrick fyllilega. Restin af castinu mjög góð, þó fannst mér bæði systir Dericks ömurleg og einnig hann feiti strákur sem mér finnst að hefði mátt prófa aðra í hlutverkin.

Edward Norton í einu af sínum bestu hlutverkum, með Fight Club. Edward Furlong er líka mjög góður í myndinni. Þessi mynd er algjör snilld, en eitt sökkar við þessi mynd, það er hversu leiðinlegt hvernig myndin endar. Fær samt 4 stjörnur.

Þessi geysimagnaða mynd er fyrsta kvikmyndaverk leikstjórans og handritshöfundarins Tonys Kaye og hefur fengið frábæra dóma gagnrýnenda og áhorfenda, enda er hún réttilega ein besta mynd ársins 1998. Með aðalhlutverkið fer Edward Norton sem sýnir svo sannarlega hvað í honum býr og var útnefndur til óskarsverðlaunanna 1998 sem besti leikari í aðalhlutverki, og verðskuldaði það svo sannarlega. Kvikmyndin gerist í Venice í Kaliforníu. Derek (Norton) og Danny (Furlong) Vinyard eru bræður sem búa ásamt móður sinni og systur við fremur kröpp kjör eftir að faðir þeirra sem var slökkviliðsmaður er myrtur. Sá sem myrti hann var blökkumaður og sú staðreynd ásamt kynþáttafordómum sem faðir þeirra hafði látið í ljósi á heimilinu hefur gert það að verkum að þeim bræðrum er í nöp við blökkufólk. Þegar Derek kynnist síðan nýnasistaleiðtoganum Cameron Alexander (Keach) verður hann hugfanginn af kenningum hans um hinn hreina kynstofn og hvernig aðrir kynþættir hafi með bolabrögðum sölsað undir sig umráðasvæði sem í raun hafi tilheyrt hvítu fólki. Fleiri falla fyrir kenningum Alexanders og innan skamms er Alexander búinn að kom sér upp hópi uppreisnargjarnra unglinga sem eru tilbúnir að taka þátt í voðaverkum til að fylgja málstaðnum eftir. Að því kemur að Derek fremur hrottalegt hefndarmorð á ungum svörtum manni sem reynt hafði að stela bíl hans og er dæmdur til fangelsisvistar fyrir vikið. Í fangelsinu opnast augu hans fyrir því sem hann hefur gert og á þremur árum er hann orðinn gjörbreyttur maður með algjöra skömm á sínum fyrri gjörðum. Þegar hann er síðan látinn laus kemst það eitt að í huga hans að sameina sundraða fjölskyldu sína á ný og bjarga yngri bróður sínum frá því að falla í sömu gryfjuna og hann er nýskriðinn upp úr sjálfur. Hér er á ferðinni afar kraft- og áhrifamikil mynd sem allir ættu að sjá og skartar góðum leikurum auk Edward Norton og Edward Furlong; t.a.m. Stacy Keach, Beverly D´Angelo, Elliott Gould og Avery Brooks. Ég mæli eindregið með þessari kvikmynd, hún er afar vel gerð og síðast en ekki síst meistaralega gerð. Ekki missa af henni!!!!

Mjög áhrifamikil og mögnuð mynd sem fjallar um kynþáttahatur. Edward Norton leikur Derek sem er nýsloppinn úr fangelsi eftir að hafa drepið tvo svertingja, áður en hann fór í steininn var hann harður kynþáttahatari og leiðtogi nýnasistaklíku en þegar hann sleppur út hefur viðhorf hans gjörbreyst. En það er eitt stórt vandamál á meðan hann sat í fangelsi þá fetar bróðir hans Danny (Edward Furlong) í sömu fótspor og hefur nú sömu skoðanir og Derek áður en hann fór í steininn. Stór hluti atburðarásarinnar gengur út á það að Derek reynir að koma Danny í skilning um villu vegar síns með því að segja honum frá þeirri reynslu sem hann varð fyrir í fangelsinu. Þótt ótrúlegt sé er myndin frekar laus við klisjur og predikunartón. Ég hef sjaldan séð mynd sem er jafnvel leikin, Edward Norton átti óskarstilnefninguna vel skilið. Honum tekst frábærlega að túlka sömu manneskjuna á nokkrum tímapunktum þar sem skoðanir hennar eru ólíkar. Handritið og samtölin eru líka að mestu leiti snilld. Það eina sem hindrar míg í því að gefa myndinni fjórar stjörnur er að endirinn er örlítið undarlegur og ég leyfi mér að efa að hann hafi verið samkvæmt upprunalega handritinu því að nokkrir lausir þræðir eru skyldir eftir. Enga að síður þá er þetta hreint frábær mynd og eitt það besta sem komið hefur í kvikmyndahúsin á þessu ári.