A Simple Plan (1998)

Tveir treggáfaðir vinir og háskólagenginn bróðir annars þeirra finna fyrir tilviljun flak af lítilli flugvél í afskekktu skóglendi, sem enginn virðist vita neitt um, því það er á kafi í snjó og lík flugmannsins er enn um borð. Þegar þeir svo finna 4.500.000 um borð í flakinu, verða þeir ásáttir um að þegja yfir fundinum og stinga peningunum undan, enda sennilega hvort sem er illa fengnir og ógjörningur að rekja þá til þeirra. Háskólamenntaði bróðirinn setur þó það skilyrði, að peningarnir verði geymdir í fórum hans fram á vor til að sjá hvort nokkur muni vitja þeirra. Ef það gerist ekki, ætla þeir að skipta fengnum og flytja á fjarlægar slóðir þar sem enginn þekkir til þeirra og þeir geta lifað í vellystingum það sem eftir er. Sú bið reynist vinunum þó þrautin þyngri og áður en varir sýður upp úr á milli þeirra. Þetta er mjög góð og vel leikin spennumynd, þar sem áherslan er öðru fremur lögð á sérstæða persónusköpun og mannleg samskipti. Slík efnistök eru vandmeðfarin, en ganga fullkomlega upp í þessu tilfelli. Billy Bob Thornton er sérstaklega eftirminnilegur í hlutverki treggáfaða bróðurins, en persónutúlkanir hans hafa svo sannarlega verið fjölbreyttar á litríkum leikferli hans. Ákvörðun gáfaðri bróðurins að treysta á þagmælsku vinanna kann reyndar að virðast langsótt, en í ljósi skyldleika þeirra er hún kannski ekki svo undarleg eftir allt saman. Boðskapur myndarinnar er í stuttu máli sá, að óheilindi borga sig ekki, hversu smávægileg sem þau kunna að virðast í fyrstu. Lygi elur alltaf af sér lygi og glæpur enn verri glæp. Sömuleiðis eru kvennaráð bæði köld og lánlaus.

Allir þeir sem séð hafa "A Simple Plan" eru nær undantekningalaust sammála um að þessi frábæra mynd sé ein af þeim betri sem gerðar voru á síðasta ári. Þetta er magnaður sálfræðitryllir sem nístir inn að beini í fleiri en einni merkingu, frábærlega skrifaður og einstaklega vel leikinn. Leikstjóri hennar er Sam Raimi en með aðalhlutverkin fara þau Bill Paxton, Billy Bob Thornton, Bridget Fonda og Brent Briscoe. Þeir Hank og Jacob (Paxton og Thornton) eru bræður en þó má segja að það eina sem þeir eigi sameiginlegt sé ættarnafnið. Þeir búa í afskekktum bæ í Minnesota þar sem Hank rekur verslun af miklum myndarskap á meðan bróðir hans er atvinnulaus og hálfgerður slóði sem hefur látið alla drauma sína um betra líf fara viðnámslaust í vaskinn. Dag einn rekast þeir bræður ásamt félaga sínum Lou á flak flugvélar sem hrapað hefur í snævi þöktu fjalllendi. Þegar þeir rannsaka flakið finna þeir lík flugmannsins og tösku sem reynist innihalda 4 milljónir dollara í reiðufé. Þótt þeir geri sér grein fyrir að einhver hljóti að eiga þessa peninga ákveða þeir að taka þá og sammælast um að geyma þá þangað til yfirvöld finna flakið og málið er gengið yfir. En þessi ráðagerð reynist engan veginn svo einföld í framkvæmd og brátt taka mennirnir þrír að gruna hver annan um græsku. Þær grunsemdir fá byr undir báða vængi þegar maður frá FBI kemur í bæinn og tekur að spyrjast fyrir um týnda flugvél. Eitt leiðir af öðru og áður en yfir lýkur taka málin heldur betur óvænta og alvarlega stefnu. Að öllum öðrum ólöstuðum sem fara á kostum í þessari frábæru mynd þá vinnur Billy Bob Thornton hér einn af sínum stærstu leiksigrum, enda var hann tilnefndur til óskarsverðlaunanna árið 1998 fyrir besta leik í aukahlutverki karla, hann er hreint ógleymanlegur. Það sama má segja um Bill Paxton og Bridget Fonda. Handritið er stórfenglegt, enda var það tilnefnt til óskarsverðlauna 1998. Góð kvikmynd sem vert er að mæla með. Alls ekki missa af þessari litlu perlu!!!

A Simple Plan er ein af bestu spennumyndum síðasta árs, og þakka ég frábæru handriti Scott B. Smith fyrir það, en handritið er byggt á skáldsögu hans. Myndin fjallar um það hvernig græðgi, peningar og samstarf vinna ekki vel saman. Þrír félagar finna 4.4 milljónir og allt verður vitlaust. Svik, traust og kúgun verður til þess að líf þremenninganna umturnast og ekkert verður eins og það var áður. Það sem mér fannst skemmtilegast við þessa mynd var það að öll aðalatriði myndarinnar byggðust nær eingöngu á tilviljunum, og var Sam Raimi ekkert að fela það - hann veit það nefnilega að allt getur gerst, hversu ólíklegt sem það virðist. Leikararnir standa sig fullkomlega; Bill Paxton er svo frábær í þessari mynd að mér hreinlega brá! Ég hef séð hann oft í margvíslegustu myndum, en þar til nú hefur hann aldrei sýnt neina sérstaklega leikhæfileika. Billy Bob Thornton er einnig frábær í hlutverki bróðursins en sá sem kom mest á óvart var hinn algjörlega óþekkti Bob Biscuet, en hann var verulega góður sem fyllibyttan, vinur Jacobs. Bridget Fonda var auðvitað mjög góð og var eiginlega skemmtilegasta persóna myndarinnar. Leikstjórn Raimi er einnig markviss og flott (byrjunarskotin með krákunum voru alveg meiriháttar) og er hann í engum vafa um hvað hann er með í höndunum. A Simple Plan er frábær mynd sem allir ættu að sjá sem fyrst!

Vel gerð mynd sem fjallar um þrjá menn (bræður og vin þeirra) í smábæ sem finna einn vetrardag flugvélarbrak í óbyggðum og við nánari skoðun kemur í ljós að í brakinu er ferðataska full af seðlum. Við þetta vakna siðferðislegar spurningar um hvort þeir eigi að halda peningunum eða koma þeim til yfirvalda og eru þeir ekki á sama máli um hvað gera skal. Skynsamari bróðirinn tekur í fyrstu ekki í mál að þeir haldi peningunum en lætur að lokum sannfærast. Félagarnir verða að spinna lygavef í kringum þetta og ekki gengur það sem skyldi, fljótt fer tortryggni og vantraust að gera vart við sig milli þeirra og slæmir hlutir taka að gerast. Áætlanir þeirra félaga fara illilega út um þúfur og áður en langt um líður eru þeir farnir að óska þess að þeir hefðu aldrei fundið peningana. Ágætlega er staðið að gerð myndarinnar að öllu leiti, leikararnir eru góðir og umhverfi raunverulegt. Efnið vekur mann til umhugsunar um það að peningar og hamingja haldast ekki alltaf í hendur, eitthvað sem við höfum öll gott af því að hafa á bakvið eyrun.