Dancer in the Dark (2000)

Það er erfitt að skrifa um Dancer in the Dark vegna þess að engin orð geta lýst því hvernig hún er. Ef þið sáuð Breaking the Waves (eða einhverja aðra Lars von Trier mynd) á hrár, frumlegur stíll Triers ekki eftir að koma ykkur á óvart en það skal tekið fram að undirritaður þurfti smá aðlögunartíma á meðan Dancer in the Dark var í gangi. Svona u.þ.b. 5 mínútur. Mér fannst þessi mynd vera snilldarleg frá fyrsta ramma til þess síðasta og aldrei hef ég komist svo nálægt því að gráta yfir kvikmynd og í kvöld. Fólk getur kallað þessa mynd "tilfinninga-bruðlara" o.s.frv. en það getur ekki sagt neitt sem fær mig til að skipta um skoðun. Dancer in the Dark er besta mynd sem ég hef séð síðan American Beauty. Mikið hefur verið talað um frammistöðu Bjarkar okkar Guðmundsdóttur og ætla ég hér að setja fram fullyrðingu: Björk er fullkomin í þessari mynd. Ég man hvað mér fannst það fyndið þegar ég las að Björk lék ekki heldur "fann" fyrir hlutverkinu, en það er eiginlega ekki hægt að lýsa því öðruvísi. Mesti leiksigur sem ég hef áður séð var leikur Lily Taylor í mynd Abel Ferrara "The Addiction" en Björk kemst mjög nálægt því að toppa hana. Það sem að mínu mati var skemmtilegast við alla myndina var hvernig hún náði að gera, og það fullkomlega eðlilega, dans-og söngvamynd úr þessari ofur-tragísku sögu. Það er ekki hægt að setja Dancer in the Dark í neinn myndategundaflokk vegna þess að hún er svo mikil blanda af öllu mögulegu. Þessi mynd er alveg einstök. Ég get ekki sagt meir því að svo margt er hægt að segja (of margt, eiginlega) en enda þetta með því að (warning: klisja) hvetja alla til að sjá þetta listaverk.

Ekki get ég sagt að ég hafi verið spenntur fyrir að sjá Dancer in the Dark, kannski einna helst vegna þess að ég er ekki mikill aðdáandi tónlistar Bjarkar, en samt ákvað ég að gera menningarlega skyldu mína sem Íslendingur og kvikmyndaáhugamaður og skellti mér á hana áðan. Stór mistök. Til að byrja með er ÖLL myndin tekin upp án þrífóts svo að myndin er stöðugt á hreyfingu, jafnvel þó ekkert merkilegt sé að gerast. Ég lýg því ekki þegar ég segi að ógleðitilfinningar voru farnar að sækja á mig undir lok myndarinnar út af þessu. Myndin er náttúrulega það "listræn" að ég ætla ekki einu sinni að reyna að gagnrýna söguþráðinn sem slíkan. Söngatriðin voru frekar vandræðaleg og ég er ekki frá því að mér hefði þótt myndin betri án þeirra. Hún Björk okkar skilar að vísu þrusugóðri frammistöðu, vandamálið er bara að þó að hún sé að leika sjónskerta manneskju er eins og persóna sé hálfþroskaheft líka - að minnsta kosti félagslega. Nokkrir þekktir Hollywood leikarar eru í aukahlutverkum og sá hópur stendur sig einnig mjög vel. Hugmyndirnar sem liggja að baki myndinni eru í grófum dráttum góðar og það hefði mátt gera virkilega góða hluti úr þeim að mínu mati, Lars Von Trier er bara greinilega ekki maðurinn til þess og á endanum er það stíllinn hans sem mér fannst vinna mest gegn myndinni. Þeir sem eru ekki sérlegir aðdáendur Bjarkar ættu að láta þessa eiga sig, ég vildi að ég hefði gert það.