Hollywood Norðursins: draumur Baltasars um stærri íslenskan kvikmyndaiðnað

Kvikmyndaleikstjórinn og leikarinn Baltasar Kormákur ræddi á dögunum um hugmyndina um Ísland sem Hollywood norðursins í hlaðvarpinu Chess After Dark, þó að slíkt „slagorð“ sé kannski of stórt fyrir land þar sem veðrið getur lokað heilu tökuplani og markaðurinn er lítill. En þegar Baltasar Kormákur talar um framleiðslufyrirtæki sitt RVK Studios og uppbyggingu kvikmyndagerðar á Íslandi er hugmyndin ekki eins fjarstæðukennd og hún virðist við fyrstu sýn.

Innviðir eru ósýnilegu stjörnurnar

Eins og Baltasar talar um í þættinum sjá áhorfendur kvikmynda og sjónvarpsþátta leikara, leikstjóra, landslag og dramatík en sjaldnar hljóðver, eftirvinnslu, skipulag, fjármögnun, tæknifólk, æfingarými, framleiðsluskrifstofur og allt hitt sem þarf til að kvikmynd verði til. En án þessara innviða, eins og Baltasar lýsir því, verður íslensk kvikmyndagerð alltaf háð því að hæfileikafólk fari annað þegar verkefnin stækka.

Þar skiptir RVK Studios máli samkvæmt leikstjóranum. Fyrirtækið hefur tengst bæði íslenskum og alþjóðlegum verkefnum og stendur fyrir ákveðna hugmynd um að Ísland geti verið meira en fallegt bakgrunnslandslag. Ísland getur verið vinnustaður fyrir stórar sögur, með íslensku fagfólki, íslenskri reynslu og alþjóðlegu samstarfi.

Ófærð breytti væntingunum

Sjónvarpsþættirnir Ófærð koma við sögu í hlaðvarpinu en Baltasar leikstýrði fyrstu seríunni. Þættirnir sýndu að íslenskt sjónvarp gat verið bæði staðbundið og útflutningshæft. Snjórinn, myrkrið, smábæjarspennan og tungumálið voru ekki hindranir heldur styrkur. Það sem áður hefði verið talið „of íslenskt“ varð skyndilega hluti af alþjóðlegu aðdráttarafli.

Sú þróun hefur haft mikil áhrif. Hún breytti því hvernig hægt er að hugsa íslenskar sögur.

Draumurinn þarf að vera praktískur

Baltasar segir í þættinum að auðvelt sé að hafa uppi stór orð um kvikmyndaiðnað. Erfiðara sé að láta slíkan draum halda velli milli verkefna, þegar gengið sveiflast, fjármögnun breytist og hæfileikafólk þarf stöðuga vinnu. Ef „Hollywood Norðursins“ á að merkja eitthvað þarf það að snúast um fleiri tökudaga, fleiri tæknistörf, betri aðstöðu, sterkari handritamenningu og raunhæfa leið fyrir ungt fólk inn í greinina eins og leikstjórinn fer yfir.

 

Greinin byggir á umræðuefnum úr þættinum Chess After Dark: Baltasar Kormákur, sem birtist 27. ágúst 2026. Í þættinum er meðal annars rætt um Hollywood-feril Baltasars, RVK Studios, Ófærð, Snertingu og kvikmyndagerð á Íslandi.