Coffee and Cigarettes (2003)

Coffee and cigarettes er hugmynd sem Jim Jarmusch er búinn að vera með í kollinum í meira en 10 ár. Hefur hann gert nokkrar stuttmyndir sem heita Coffee and Cigarettes og eru þær líka í þessari mynd. Svo sum atriðinn í myndinni eru kanski 10 ára gömul. En flest atriðin eru nú ný. Myndin er um mismunandi fólk, sem sita á kaffihúsum og drekka kaffi og reykja sígarettu (eins og nafnið gefur til kinna) Og myndin fjallar bara um það sem fer á milli fólksins, meðan þau drekka kaffið sitt. Þá samtölin. Mér fynnst myndin vera eiginlega bara hálfgert leikrit, sviðsmyndin ávalt mjög svipuð, og lítið um klippingu, myndataka frekar einföld. Myndin er líka svarthvít, sem gefur svona ákveðinn stíl, og fíling. Mér persónulega finnst myndin í heild sinni frábær. En þetta er eiginlega bara nokkur samtöl sett saman í eina mynd, hálfgerðar nokkrar stuttmyndir, sem byggja á því sama. Svo sum samtölin finnst mér ekkert sérstök. En flest þó eru ótrúlega góð. Það kemur stundum fyrir að þegar þessi leiðinlegu samtöl koma upp þá byrjar maður að leiðast. En svo koma þessi góðu, og þá strax er maður aftur kominn með fulla einbeitingu. Ég mæli eindregið með þessari mynd.

Coffee and Cigarettes er frekar einföld, hún fjallar um fólk að drekka kaffi. Hugmyndin er frekar heillandi og er myndin sjálf samansett af sirka 10 sketchum sem sýnir fjöldann allan af fólki úr mismunandi stéttum eiga samræður yfir kaffibolla og er fjöldinn allur af skemmtilegum leikurum og þekktum listamönnum sem kemur við sögu í myndinni, þar ber að nefna nöfn eins og Bill Murray, Tom Waits, Iggy Pop, Rza, Cate Blanchett, Steve Coogan, Roberto Benigni og Steve Buscemi. Það mætti segja að Jim Jarmusch væri að reyna að festa raunveruleikann á filmu hérna og er þetta áhugaverð tilraun sem er alveg þess virði að kíkja á.

Kvikmyndir gerast nú varla einfaldari heldur en Coffee and Cigarettes. Myndin er samansafn af 10 stuttum "segment-um" sem allir innihalda sama viðfangsefni (titillinn gefur til kynna hvað það gæti verið). Í stuttu máli er myndin eins og 90 mínútna löng kaffipása. Þessar samræður sem myndin býður upp á eru langt frá því að vera eitthvað í líkingu við skrif Davids Mamet eða Richards Linklater, en það eru margir bútar sem eru vel hróssins virði meðan aðrir teygjast út og verða bara drepleiðinlegir. Ég hafði gaman af cirka 6 af þessum 10 ''stuttmyndum'' og minn allra uppáhalds sketchi var á milli þeirra Steve Coogan og Alfred Molina. Þeir stóðu sig ótrúlega vel og hefðu hinir bútarnir allir verið jafn góðir væri hér óneitanlega um að ræða meistaraverk. En það skemmtilega við myndina er einmitt hversu vel stjörnuprýdd hún er (og þá er um að ræða slík nöfn eins og Cate Blanchett, Bill Murray, Roberto Benigni, Tom Waits, Steve Buscemi, RZA og GZA (úr Wu Tang Clan), Iggy Pop, Steven Wright o.fl.), og flestir - ef ekki allir - leika annaðhvort sjálfan sig eða ýktar útgáfur af sjálfum sér, sem er nokkuð skondið. Það má samt eiginlega segja að myndin hafi tekið heil 17 ár í framleiðslu, því mörg atriðin eru orðin tiltölulega gömul (búturinn með Benigni og Wright var t.d. tekinn upp árið 1987, meðan Iggy Pop og Tom Waits senan var tekin upp '92, og þannig heldur það áfram). Heildarniðurstaðan er ákaflega misjöfn. Persónulega hefði ég stytt sumt eða jafnvel sleppt nokkrum minniháttaratriðum (það er nú varla hægt að telja hversu margar 'óþægilegar pásur' koma fyrir, og þar með fannst mér leikstjórinn Jim Jarmusch fullmikið reyna að sækja í raunveruleikann...). En þetta er athyglisverð tilraun engu að síður.6/10