Solaris (2002)

Myndin segir frá Chris Kelvin (George Clooney) sem er sálfræðingur einhvern tímann í okkar nánustu framtíð. Chris er hálf niðurbrotinn maður eftir að þunglynd eiginkona hans, Rheya (Natascha McElhone) hafði framið sjálfsmorð. Stuttu síðar fær hann boð frá stjórnvöldum um að koma til geimstöðvarinnar sem svífur yfir plánetunni Solaris en þar hafa mjög undarlegir og dularfullir atburðir átt sér stað. Chris kemst að því að einungis tveir áhafnarmeðlimir eru ennþá á lífi, hinn taugaveiklaði Snow (Jeremy Davies) og hin ákveðna Dr. Helen Gordon (Viola Davis). Chris reynir að fá út úr þeim hvað hefur verið að gerast þarna en fær fá svör. Fyrstu nótt sína í geimstöðinni vaknar hann upp við það að hin látna eiginkona hans sefur við hliðina á honum. Hvernig komst hún þangað? Er hún tilbúningur plánetunnar? Og ef svo er, hvað vill plánetan eiginlega? Þrátt fyrir að Chris geri sér grein fyrir því að Rheya er ekki raunveruleg þá ber hann samt sömu tilfinningar til hennar eftir sem áður og einsetur sér að reyna að bjarga henni og koma henni aftur til Jarðar, í mikilli óþökk Gordon.

Það er engin spurning að Solaris er mjög metnaðarfull mynd. Sagan sjálf veltir upp mörgum spurningum um eðli mannsins og einnig lítur myndin mjög vel út og plánetan sjálf Solaris er magnþrungin. Verst að myndin skyldi einnig þurfa að vera svo hrútleiðinleg að ég hef sjaldan orðið vitni að öðru eins.

Það gerist eiginlega ekkert og það litla sem gerist hefði getað verið áhugavert ef að Soderbergh og félagar hefðu nennt að fylgja því eitthvað eftir. Í staðinn eru þær áhugaverðu hugmyndir sem annars eru til staðar í sögunni látnar hanga í lausu lofti og áhorfendur hálfpartinn dregnir á asnaeyrunum að niðurstöðu sem er frekar fyrisjáanleg. Svona dót var gert svo miklu miklu betur í meistaraverkinu 2001: A Space Odyssey. Hérna er þetta bara ekki að virka.

Af leikurunum er George Clooney sá eini sem tekst að halda haus í gegnum þetta. Leikur hans er með miklum ágætum og leitt að myndin sé jafn slök og hún er. McElhone gerir það sem hún getur en getur í rauninni lítið gert með frekar óskiljanlegan og illþolandi karakter. Jeremy Davies verður ansi pirrandi til lengdar með sína taugaveiklunartakta og persónan Gordon er bara enn ein stereótýpan fyrir svarta leikkonu að leika.

Soderbergh finnst mér vera afar mistækur leikstjóri. Hann hefur gert mjög góðar myndir eins og Traffic og Out of Sight, skítsæmilegar myndir eins og Erin Brockovich og Ocean's Eleven og síðan niður í hreint afleitar myndir eins og Solaris. Í rauninni er það mjög leitt að hún skuli vera svona slæm af því að hugmyndirnar sem koma fram í henni eru fínar og áhugaverðar en þetta er einfaldlega gjörsamlega líflaust batterí.

Það hefði verið forvitnilegt að sjá hvað orkuboltinn James Cameron hefði getað gert við myndina ef að hann hefði leikstýrt henni í stað þess að framleiða. Það hefði þá kannski verið örlítill lífsneisti með henni.

Þrátt fyrir þetta langar mig talsvert til þess að sjá upprunalegu myndina frá 1972. En forðist þessa útgáfu, hún er afleit.

Sálfræðistúdía í útgeimi

Í Solaris er að finna geimfara, geimflaug, geimstöð og ókunna plánetu. Það væri því auðvelt að álykta að um geimmynd eða vísindaskáldskap væri að ræða. Svo er ekki. Hér er á ferðinni sálfræðistúdía. Mynd um ást, missi og hversu langt við erum reiðubúin að ganga til að endurheimta hamingjuna. Hvort við séum reiðubúin að lifa lífinu í lygi til að fanga hamingjuna á ný, sleppa við sorgina.

Solaris gerir kröfur til áhorfenda um að velta fyrir sér nokkrum spurningum um líf sitt og langanir. Fari menn að sjá hana með það fyrir augum er hún gefandi og veldur vangaveltum löngu eftir að gengið er út úr bíósalnum. Solaris er engan veginn fyrir alla. Ég sá tvo menn labba út á sýningunni sem ég var á. Ég varð ekki var við að þeir kæmu aftur inn.

Vissulega er hún langdregin og vissulega gerist ekkert í henni en það er eitthvað seyðandi við hana. Þessi mynd er alls ekki fyrir hvern sem er en ef að menn hafa þolinmæði og eru ekki að bíða eftir atburðarráinni (sem er sáralítil) er þessi mynd afar vel heppnuð. Hún er gríðarlega fallega tekin og sérstök og falleg tónlist (sem og þögn) gefa henni áhugaverðan blæ. Hún veltir eins og áður segir upp mjög heimspekilegum vangaveltum um tilvist mannsins og skírskotanir í 2001 eru margar, bæði augljósar og óbeinar.
Ekki fara á þessa mynd nema að vita hverskonar mynd er verið að fara á (og veitið þá upphafstitlunum athygli :))

Það er ekki annað hægt en að segja ( ekki það að ég vilji segja þetta ) að þessi mynd er einhver sú leiðinlegasta mynd sem ég hef séð. Söguþráðurinn í þessari mynd er fáránlegur, og finnst mér hann líkjast Dragonfly myndinni með Kevin Kostner sem var líka léleg. Leikurinn var ekkert upp á marga fiska, reyndar var hann það lélegur að ég trúði því ekki að þetta væri George Clooney sem væri í þessari mynd.

Ég ráðlegg öllum að haldi sig sem fjærst frá þessari mynd.

Ég verð víst að vera sá sem sker mig úr hópnum og verð að segja að mér hafi líkað þessi mynd. Hún er langdregin en það þarf ekki endilega að vera slæmur hlutur. Myndin varpar fram heimspekilegum pælingum um tilvist mannsins og mætti því helst líkja henni við 2001 eftir Stanley Kubrick þannig að þeir sem ætla að sjá þessa týpísku geimmynd ættu að forðast þessa. Myndin er stílhrein og fallega tekin með góðum leik. Allir sem hafa þolinmæði í að sjá hana ættu að skella sér á hana.

Það ekki hægt annað en að vara fólki við þessari mynd! Þó svo allt sé til fyrirmyndar svo sem myndataka og hljóð og annað slíkt er myndin samt sem áður ekki til fyrirmyndar. Hún er allveg ótrúlega langdreginn og ekkert skeður í raun og veru í myndinni, hún meira að segja svo hæg að jafnvel þótt maður hraðspólaði væri hún samt drullu hæg. Clooney og Soderbergh skjóta himinn hátt yfir í þessari atrennu. Það er í raun og veru ekkert sem bjargar þessari mynd, þetta eru bara leiðinlegar djúpar pælingar sem á líklega ekki upp á pallborðið hjá kvikmyndaáhugamönnum nema hjá einhverjum vitleysingum sem þykjast vita allt um ekki neitt myndu fíla rugl.

Solaris hefur - skilst mér - fengið almennt bara ágætis dóma... Í ALVÖRU?? Ég skil bara ekki hvað er svona gott við hana! Hún virkaði bara ekki punkt á mig. Mér leið bara eins og ég hafði verið að horfa á lélega, tveggja tíma geimsápuóperu. Öll myndin er bara gjörsamlega innihaldslaus, hún er óáhugaverð, viðburðarlítil, langdregin (…og ég meina þá VERULEGA langdregin…) og algjörlega niðurdrepandi útaf allri tilgangslausu dramatíkinni og þessari gríðarlegu ofnotkun á róandi tónlistinni. Ekki einusinni ná þeir Clooney og Soderbergh að bæta einhverju upp, og fín tæknivinnsla gerir ekki neitt einasta gagn hér, því það er svosem engin ástæða til að dást að henni ef myndin er ekki upp á marga fiska. Hún er bara drepleiðinleg yfir höfuð. Því er best að sleppa henni bara, nema þú sért bara að sækjast eftir djúpar, heimspekingslegar pælingar sem þýða ekkert og skilja engan heilsteyptan boðskap eftir sig.2/10

Það er ekki oft sem ég get ekki fundið eitthvað jákvætt við kvikmynd, en þegar ég sá Solaris tókst mér það ekki sama hvað ég reyndi. Mig langaði til að geta sagt eitthvað gott um þessa mynd, því Steven Soderbergh hefur gert margar mjög góðar myndir, George Clooney hefur hingað til haft mjög gott nef fyrir áhugaverðum hlutverkum, og ég er mjög hliðhollur kvikmyndum sem skora á bíógesti að hugsa aðeins í stað þess að troða ofan í þá formúlum og öðru bulli. Því miður er Solaris einhver alleiðinlegasta kvikmynd sem ég hef á ævi minni séð. Hún er ekki nema u.þ.b. 90 mínútur en mér fannst eins og ég væri búinn að sitja í bíó tímunum saman, og aldrei gerðist neitt. Það gerist nákvæmlega ekkert í þessari mynd! Djúpþenkjandi heimspekingar geta eflaust spjallað um þessa mynd tímunum saman yfir rauðvínsglasi, en ég get ekki fyrir nokkra muni mælt með þessari skelfingu. Bókin Solaris eftir Stanislaw Lem var þó áhugaverð, og mér skilst að rússneska fyrirmyndin eftir Andrei Tarkovsky hafi verið hin ágætasta mynd. Soderbergh og Clooney misstíga sig illilega hér. Það er engin afsökun fyrir svona peningaeyðslu. Forðist þessa eins og heitan eldinn.